Utrecht

Vredenburgkade

Vredenburgkade: woekeren met ruimte

Midden in de stad op de plek waar in het verleden burcht Vredenburg heeft gestaan wilde de gemeente 2 bomen planten die een belangrijke herkenningspunt en vergroening voor dit specifieke stukje Utrecht moesten worden. De gemeente liep echter tegen een paar problemen aan. Een jaar voordat de bomen aangeplant zouden worden was dit punt nog 1 grote bouwput. Toen de kademuur af was en er weer water in de singel stond leek het eenvoudig om een boom aan te planten. Maar schijn bedriegt en men moest 6 meter diep door ophoogzand graven om bij het grondwater te komen. Daarbij komend kwam er ook nog een parkeergarage tegenaan. Door de verharding in de helling was de kans erg klein dat er door de verharding water naar beneden kon worden geïnfiltreerd. Het laatste probleem was dat de draagkracht hoog moest zijn omdat boven de groeiplaats regelmatig zwaar verkeer moet wringen om de stad uit te komen. Kortom er werd nogal wat gevraagd van de groeiplaats.

Lees meer

De gemeente had contact opgenomen met TGS met de vraag om een groeiplaats te bouwen die zoveel mogelijk zelfvoorzienend is met een hoogwaardige kwaliteit zodat de boom minimaal 80 jaar een beeldbepalende functie kan vervullen. Nu is de grap dat er 2 bomen aangeplant werden, een Quercus palustris en een Liquidambar styraciflua, oftewel de moeraseik en de amberboom. Ze staan een meter of 15 uit elkaar en het vermoeden was dat de moeraseik in de nabije toekomst de amberboom zal overgroeien. Dit is dan ook de reden dat we ervoor hebben gezorgd dat het één grote groeiplaats werd. Want als we over 20-25 jaar de amberboom weghalen, dan gaat de eik gewoon door en zal de ruimte worden gevuld met zijn kroon. De gemeente heeft ook nog steeds het plan om tussen de bomen een kunstwerk te plaatsen. Het kunstwerk is een stuk muur van de burcht en vandaar dat er ruimte is gereserveerd om fundering van de groeiplaats te installeren. Helaas is dit kunstwerk nog niet geplaatst.

De groeiplaats zelf bestaat uit een passief irrigatiesysteem, opgebouwd met het Permavoid® Capillair Irrigatie Systeem 300. De reden is dat we voor de bomen zoveel mogelijk water willen vasthouden, maar ook dat Utrecht wil testen hoe hooswater opgevangen kan worden en in de groeiplaats vertraagd kan worden afgevoerd. Het water wordt naar de singel geleid waardoor het riool niet wordt belast. Het systeem wat het water van het gebied afgekoppeld bestaat hier uit drie kolken die het water naar de Smartkolk brengen. De smartkolk voert de zogheten ‘first flush’ apart af naar de singel en als de bui aantrekt voert de Smartkolk het daaropvolgende water (waar relatief bijna geen strooizout meer in zit) naar het passief irrigatiesysteem. De leeflaag hebben we met bomenzand 500 opgebouwd en de groeiplaats wordt compleet gemaakt met het Permavoid® Sandwich Constructie 150 die we hebben gevuld met hoogwaardige Sandwich-grond. Boven op de PSC 150 wordt nu een extra funderingslaag aangebracht, vervolgens de straatlaag en de verharding.

Nu we een paar jaar verder zijn hebben we al geleerd dat de bomen alleen in het begin water op de kluit hebben gehad, maar zodra de wortels uit de kluit komen gaat de boom het water vanuit het passief irrigatiesysteem gebruiken. De nazorg bestond dan ook uit enkel het monitoren van de ontwikkeling van de bodem en de boom, en niet meer uit het water geven aan de bomen.

Het was het eerste project waar we nadrukkelijk de multifunctionaliteit van de groeiplaats hebben opgezocht en bewezen hebben dat bomen meer kunnen betekenen als enkel alleen mooi te zijn.

Een geweldige ontwikkeling die door velen op de voet wordt gevolgd.

Gebruikte systemen

  • Aanleg 2016
  • Aanleg complex o.a. door:
    kademuur, laag grondwater(peil),
    parkeergarage, verkeersdruk,
    ene boom verdringt andere
  • Permavoid® Capillair Irrigatie Systeem 300
  • Permavoid® Sandwich Constructie 150
  • Smartkolkensysteem (strooizout-afvoer)
  • 2 Kolken
  • Sandwich Grond
  • Bomen: min. 80 jaar blijven staan